Kefir Tüketmek İçin Kanıta Dayalı 5 Fayda & 3 Lezzetli Tarif

Kefir Tüketmek İçin Kanıta Dayalı 5 Fayda & 3 Lezzetli Tarif

Fermente süt ürünleri, sağlık, eczacılık, gıda endüstrisi ve daha pek çok alanda popülaritesi gittikçe artan besinlerdir. Kefir, Kafkas ve Tibet kökenli olan, sinbiyotik bir birliktelik içinde yaşayan maya ve bakteri karışımı bir içecektir. Diğer fermente süt ürünlerinden ayrılmasındaki en belirgin fark yoğun maya popülasyonu ve maya tanelerinin içerisinde kalmasıdır. Lezzeti süt ile ayran arasında kaldığından ya da çok hatırlatılmadığından tüketimde tercih sıralaması yoğurt ve peynire göre arka planlarda kalsa da sağlığa faydaları açısından ön sıralara çoktan taşınması gereken bir besindir.
 
Antibakteriyel, antifungal, antialerjik, antiinflamatuar olan, tümör hücrelerinin proliferasyonununinhibisyonda ve apopitozunda yardımcı olan, kemik saplığını iyileştiren ve geliştiren ve bağışıklık sistemimizin normal fonksiyonuna destek olan kefirin faydaları aslında saymakla bitmez. Ancak danışanlarınıza önerebileceğiniz; ön plana çıkan ve bu dönemde ihtiyacımız olan 5 faydasını konuşalım…
 
Kefirin bağışıklık sistemindeki etkisini en iyi şekilde içerdiği probiyotik suşlar açıklar. Probiyotiklerin etki gösterme yolu bağırsak mikrobiyotasını iyileştirmektir. Kefir, içerdiği önemli bir suş olan Lactobasillius kefiranofaciens M1 suşu sayesinde bağışıklık sistemindeki düzenleyicilerden olan Th1/Th2 de rol almakta, bağışıklık sistemini potansiyel patojenlere hazırlamakta ve iyi bir yanıt oluşturmaya faydalı olmaktadır. Kefir tüketimi Lactobasillius ve Bifidobacterium gibi faydalı suşlarda artış, Clostridium Perfringens gibi zararlı mikrobiyal türlerde de azalma sağlar. Mikrobiyota dengesinin korunması bağışıklığın da korunmasına önemli ölçüde katkı sağlar. Yapılan çalışmalarda kefir tüketiminin bağışıklık sisteminde etkili bulunan IgA ve IgG hücrelerinde artış ve IL-4, IL-10, IL-6 seviyelerinde artış sağladığı saptanmıştır. Hiç kefir tüketmeyenlere göre kefir tüketenlerin bağışıklık sistemi hücrelerindeki etkileşimi/etkisi fazla bulunmuştur.
 
Kefir tüketimi glutatyon peroksidaz seviyesini arttırır, oksidatif stresin kontrolünde olan malondialdehit seviyesini azaltır. Bu sayede antioksidan etki sağlayarak hücresel hasarı azaltmada rol oynar. Ayrıca içerdiği Lactobasillius Plantarum suşunun serbest radikalleri katalize eden çeşitli enzim aktivitelerini desteklediği bilinmektedir.  Kefiranin bileşeni içermesi sayesinde ise uzun süre düzenli tüketimin tümör gelişimi engellemeye yardımcı olabileceği bilinmektedir.
 
Kefir taneleri fermantasyon işlemi sırasında sütün kolesterol seviyelerini düşürmektedir. 24 saatlik fermantasyon ve 48 saatlik saklama sonrasında kefirin mevcut kolesterolü %41 ile %84 oranında düşürdüğü tespit edilmiştir.  Nedenleri araştırıldığında ise lactobacillius suşlarının, K.marxianus suşlarının safra tuzu hidrolaz aktivitesine etkisi(BSH dekonjugasyonu) bağırsak lümeninden daha az emilim ve daha fazla safra atılımı ile kolesterol seviyelerine olumlu etki sağlamaktadır.
 
Diyabete karşı etkili net bir suş olmasa da sağlıklı bir bağırsak mikrobiyotası dolaylı yoldan kan şekeri dengesini de etkilemektedir. Özellikle öğün sonrasındaki emilimin sağlıklı bir bağırsakta gerçekleşmesi sayesinde plazma glukoz seviyelerinde dengeleme sağlamaktadır. Kefiranin ile beslenen diyabetik farelerde yapılan bir çalışmada 30 günlük inceleme sonucunda daha düşük kan şekeri seviyelerine sahip oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca konstipasyon sorunları olanların da iyileştiği bulgular arasındadır.
 
Kefirin antimikrobiyal özelliği yara iyileşmesi konusunda kendini göstermektedir. Yapılan çalışmalarda S.aureus ile enfekte açık yarası olan sıçanlarda tedavi görmeyen ya da geleneksel ilaç tedavisi gören sıçanlar ve kefir tanesinden yapılan jel ile tedavi edilen sıçanlar karşılaştırılmıştır. Kefir jelleri ile tedavi görenlerin daha hızlı iyileştiği sonucuna ulaşılmıştır. Bir başka çalışmada ise P.aeruginosa ile kontamine üçüncü derece yanıkları olan sıçanlarda geleneksel gümüş sülfadiazin tedavisine göre kefirden elde edilen jeller ile tedavi uygulamanın açık yara boyutunu azalttığı sonucuna ulaşılmıştır. Tüm bu yara iyileşmeleri, kefirin bağışıklık sistemini modüle edebiliyor olması ve mantar büyümelerini yavaşlatması ile ilişkilendirilmiştir.
 
Sağlıklı bir sindirim için: Kivili Kefir Smoothie
-1 su bardağı sade kefir,
-2 yemek kaşığı sade yulaf ezmesi,
-1 küçük boy kırmızı elma,
-1 orta boy kivi,
-1 tatlı kaşığı keten tohumu,
-1 çay kaşığı toz tarçın.
Tüm malzemeler mutfak robotu/blender yardımıyla homojen kıvam alana dek çekilir.
 
Sağlıklı bir bağışıklık sistemi için: Portakallı Kefir Smoothie
-1 su bardağı sade kefir,
-2 yemek kaşığı sade yulaf ezmesi,
-1 orta boy portakal,
-1 su bardağı bebek ıspanak,
-1 tatlı kaşığı ham bal,
-1 çay kaşığı toz tarçın,
-1 çay kaşığı toz zencefil,
-1 çay kaşığı toz zerdeçal.
Tüm malzemeler mutfak robotu/blender yardımıyla homojen kıvam alana dek çekilir.
 
Sağlıklı kas gelişimi için: Pancarlı Kefir Smoothie
-1 su bardağı sade kefir,
-1 su bardağı yarı haşlanmış pancar,
-1 su bardağı bebek ıspanak,
-1 küçük boy/yerli muz,
-1 çay kaşığı toz zerdeçal,
-1 çay kaşığı toz zencefil.
Tüm malzemeler mutfak robotu/blender yardımıyla homojen kıvam alana dek çekilir.

Kaynaklar

  1. Sharifi, M., Moridnia, A., Mortazavi, D. et al. Kefir: a powerfulprobioticswithanticancerproperties. MedOncol 34, 183 (2017). https://doi.org/10.1007/s12032-017-1044-9
  2. Slattary C., Cotter P., O’Tole P., Analysis of HealthBenefitsConferredbyLactobacillusSpeciesfromKefir, Nutrients 2019, 11(6), 1252; https://doi.org/10.3390/nu11061252
  3. Bourrie B., Cotter P., Willing B., TheMicrobiotaandHealthPromotingCharacteristics of theFermentedBeverage Kefir, Microbiol., 04 May 2016 | https://doi.org/10.3389/fmicb.2016.00647
  4. Türkiye Klinikleri Beslenme ve Diyetetik – Özel Konular 4 (2), 43-50,2018. 

 
Dyt. Büşra ÜNLEN DEMİR